
Pi coin từng là cái tên nổi bật trên thị trường tiền mã hóa, thu hút hàng triệu nhà đầu tư nhờ những lời quảng bá về sự giàu có chưa từng có và tự do tài chính. Tuy nhiên, tài sản số tưởng chừng danh giá này lại là một kịch bản lừa đảo được dựng nên tinh vi, có tổ chức chặt chẽ. Đầu năm 2025, các cơ quan chức năng đã tung ra một chiến dịch phối hợp quy mô lớn, đánh dấu bước ngoặt quan trọng. Lực lượng chức năng đã nhanh chóng phong tỏa 18.000 tài khoản liên quan và đồng loạt bắt giữ 37 đối tượng cầm đầu quảng bá. Cuộc truy quét này đã bóc trần quy mô khổng lồ của đường dây, với số tài sản phi pháp lên tới khoảng 23 tỉ. Người sáng lập Nicolas đã biến mất cùng số tiền chiếm đoạt, chỉ còn lại những tài liệu website cũ kỹ làm chứng tích cho toàn bộ vụ lừa đảo.
Toàn bộ nền tảng kỹ thuật của Pi coin là sự giả mạo có chủ ý. Sách trắng dự án bị phát hiện sao chép phần lớn nội dung, nhiều đoạn còn do trí tuệ nhân tạo tạo ra thay vì sáng tạo thực sự. Tình trạng thiếu xác thực này kéo dài đến tận lõi hạ tầng blockchain. Khả năng xử lý giao dịch của Pi coin chỉ đạt 7 giao dịch mỗi giây, thấp hơn rất nhiều so với tiêu chuẩn của các mạng tiền mã hóa uy tín. Đặc biệt, phân tích cho thấy 73% node mạng bị kiểm soát qua một địa chỉ IP duy nhất. Việc tập trung quyền lực này đi ngược với nguyên lý phi tập trung của blockchain, chứng minh Pi coin chỉ là mô hình lừa đảo tập trung được ngụy trang thành dự án blockchain.
Bản chất vận hành của Pi coin là mô hình đa cấp nhiều tầng. Đầu não là những kẻ chủ mưu, giả mạo danh tính chuyên gia, nổi bật là giả bác sĩ hoặc các chức danh có uy tín xã hội nhằm tạo dựng lòng tin nơi công chúng. Tầng tiếp theo gồm các trưởng vùng, trưởng nhóm, những người trực tiếp tuyển dụng thành viên mới và nhận hoa hồng hàng tháng có thể lên tới 800.000 đơn vị tiền tệ. Để tăng thu nhập, họ liên tục lôi kéo nhà đầu tư mới với mức thưởng 32% cho mỗi lượt giới thiệu thành công. Đáy tháp là tầng lớp nhà đầu tư phổ thông, phần lớn là người trung niên, cao tuổi mong muốn tăng thu nhập. Đáng tiếc, nhóm đối tượng dễ bị tổn thương này đã tin vào quảng cáo làm giàu không tốn chi phí, rút hết tiền tiết kiệm, thế chấp tài sản và tiêu hết quỹ hưu trí để đầu tư. Khi mô hình sụp đổ, họ mất trắng, gánh chịu tổn thất tài chính và tinh thần nặng nề.
Vụ sụp đổ của Pi coin là lời cảnh báo sâu sắc về cách tự bảo vệ trước các hình thức lừa đảo đầu tư. Nhà đầu tư cần lưu ý: Thứ nhất, luôn cảnh giác với các dự án không công khai mã nguồn, vì thiếu minh bạch sẽ tạo điều kiện cho người vận hành tự ý thay đổi luật chơi và che giấu rủi ro. Thứ hai, tuyệt đối không tham gia vào dự án tiền mã hóa chưa được kiểm toán bảo mật bởi đơn vị chuyên nghiệp. Kiểm toán độc lập là yếu tố then chốt đánh giá tính an toàn và tuân thủ của dự án. Dự án không kiểm toán cũng như tòa nhà không kết cấu, có thể sụp đổ bất cứ lúc nào. Thứ ba, kiểm tra dự án có lịch sử giao dịch blockchain thực tế hay không, bởi thiếu hoạt động on-chain là dấu hiệu rõ ràng của lừa đảo. Cuối cùng, cần nhận diện các đặc điểm đa cấp như hứa hẹn làm giàu dễ dàng, mô hình trả thưởng phụ thuộc tuyển dụng, và hành vi bịt miệng thắc mắc thành viên. Khi gặp các dấu hiệu này, nhà đầu tư nên rút lui ngay lập tức.
Thất bại của Pi coin là minh chứng rõ rệt rằng làm giàu chân chính chỉ có thể đạt được bằng nỗ lực thật sự, không thể dựa vào những con đường tắt phi thực tế hay các trò làm giàu nhanh. Trong môi trường đầu tư đầy cám dỗ và rủi ro, việc giữ vững tỉnh táo, kiểm soát lòng tham là yếu tố sống còn. Nhà đầu tư cần xây dựng chiến lược dựa trên nguyên tắc thẩm định, xác minh và phân tích lý trí. Học từ bài học của Pi coin và chủ động nhận diện những dấu hiệu cảnh báo, mỗi người có thể tự bảo vệ tài sản, hướng tới sự tích lũy bền vững thay vì nguy cơ mất trắng.











