Ngành công nghiệp khai thác Bitcoin đang đối mặt với thử thách nghiêm trọng. Khi giá đồng tiền giảm, giá năng lượng tăng vọt, cộng thêm rủi ro địa chính trị gia tăng, nhiều thợ mỏ đang rơi vào tình trạng “khai càng nhiều lỗ càng lớn”.
Nền tảng dữ liệu trên chuỗi Checkonchain với “Mô hình hồi quy độ khó (Difficulty Regression Model, ước tính chi phí sản xuất trung bình dựa trên độ khó mạng và đầu tư năng lượng)” cho thấy, tính đến ngày 13 tháng 3, chi phí để khai thác một Bitcoin đã tăng vọt lên 88.000 USD.
Tuy nhiên, tính đến thời điểm viết bài, giá Bitcoin giao dịch khoảng 68.000 USD. Điều này có nghĩa là, mỗi khi khai thác được một Bitcoin, thợ mỏ phải gánh chịu khoản lỗ gần 20.000 USD; tính ra, mỗi lần khai thác một khối sẽ lỗ khoảng 21%.
Bão giá chi phí và bị tấn công bởi địa chính trị: Giá dầu vượt 100 USD như lời báo tử
Kể từ tháng 10 năm ngoái, khi Bitcoin đạt đỉnh 126.000 USD rồi lao dốc không ngừng, rơi xuống dưới mức 70.000 USD, lợi nhuận của các nhà khai thác đã liên tục bị thu hẹp; gần đây, chiến tranh Iran lại trở thành giọt nước tràn ly khiến lợi nhuận càng thêm bấp bênh.
Giá dầu quốc tế vượt qua mốc 100 USD một thùng, trực tiếp đẩy chi phí điện năng khai thác tăng cao. Hậu quả là, khoảng 8% đến 10% công suất tính toán toàn cầu, do nằm trong khu vực cực kỳ nhạy cảm với nguồn cung năng lượng Trung Đông, đang chịu tác động mạnh mẽ nhất.
Thêm vào đó, tuyến vận chuyển dầu khí chiến lược Hormuz gần như bị đình trệ. Thêm vào đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ban hành “thư tối hậu 48 giờ”, đe dọa tấn công các nhà máy điện Iran, tất cả các phản ứng dây chuyền về địa chính trị khiến tình hình của các thợ mỏ càng thêm bất ổn.
Dữ liệu mạng cảnh báo: mất năng lực tính toán, thời gian tạo khối kéo dài
Dấu hiệu rút lui của các thợ mỏ đã bắt đầu phản ánh rõ ràng trên các chỉ số mạng. Độ khó khai thác Bitcoin gần đây đã giảm 7,76% xuống còn 133,79 T. Đây là mức giảm lớn thứ hai kể từ đầu năm 2026, sau đợt giảm 11,16% do ảnh hưởng của cơn bão mùa đông Fern vào tháng 2. Hiện tại, độ khó khai thác Bitcoin đã giảm gần 10% so với đầu năm, thấp hơn nhiều so với đỉnh cao gần 155 T vào tháng 11 năm 2025.
Ngoài ra, tổng công suất tính toán toàn mạng cũng giảm mạnh xuống còn khoảng 920 EH/s, thấp hơn nhiều so với kỷ lục 1 Zetahash (tương đương 1.000 EH/s) vào năm 2025.
Sự mất mát năng lực tính toán này đã khiến thời gian trung bình để tạo khối trong chu kỳ điều chỉnh độ khó gần đây kéo dài đến 12 phút 36 giây, vượt xa thiết kế ban đầu của Bitcoin là 10 phút.
Xu hướng bán tháo: Không chỉ là khủng hoảng ngành, mà còn là rủi ro cấu trúc thị trường
Theo chỉ số năng lực tính toán của mỏ đào do Pool Luxor công bố, “Giá Hash (Hashprice)”, đo lường thu nhập dự kiến của thợ mỏ trên mỗi đơn vị năng lực tính toán, hiện dao động quanh mức “khoảng 33,30 USD mỗi PH/s mỗi ngày”. Con số này gần như đã chạm mức hòa vốn của hầu hết các máy đào, chỉ cách mức thấp kỷ lục 28 USD vào ngày 23 tháng 2 chưa đầy một bước chân.
Khi thua lỗ, giải pháp duy nhất để các thợ mỏ tồn tại là “bán tháo Bitcoin để thu hồi vốn”.
Hành động bán tháo bắt buộc này chắc chắn sẽ tạo ra áp lực bán lớn cho thị trường vốn đã yếu ớt. Hiện tại, có tới 43% lượng Bitcoin trong thị trường đang trong tình trạng lỗ, các cá mập lớn cũng lợi dụng đợt phục hồi để bán ra ở mức cao, cùng với các vị thế đòn bẩy cao chi phối xu hướng giá. Nói cách khác, áp lực mà các thợ mỏ đang đối mặt không chỉ là vấn đề ngành, mà còn dần trở thành yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến cấu trúc thị trường.
Các công ty khai thác đang chiến đấu sinh tồn: Chuyển hướng sang AI và năng lực tính toán
Đối mặt với tình cảnh “mỗi ngày đào đều lỗ”, các công ty khai thác niêm yết bắt đầu tìm cách chuyển đổi, mở rộng nguồn lực tính toán sang lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI) và tính toán hiệu năng cao (HPC), nhằm tìm kiếm dòng tiền ổn định hơn so với khai thác. Các ông lớn như Marathon Digital, Cipher Mining đã bắt đầu mở rộng trung tâm dữ liệu dựa trên các mỏ hiện có.
Theo dự báo của CoinWarz, lần điều chỉnh độ khó khai thác tiếp theo dự kiến sẽ diễn ra vào đầu tháng 4, và khả năng sẽ còn giảm nữa. Nếu giá Bitcoin vẫn không thể sớm trở lại mức chi phí khai thác 88.000 USD, làn sóng “chạy trốn khỏi mỏ” này chắc chắn sẽ còn tiếp diễn.