Gần đây, luận điệu về Layer2 đang hút máu Ethereum L1 đã gây xôn xao trong cộng đồng. Dữ liệu trước mắt cho thấy: Base có thể kiếm được 75 triệu USD mỗi năm, trong khi doanh thu của mạng chính Ethereum lại đang giảm sút, nhìn vào đâu cũng giống như L2 đang ăn bớt phần của mạng chính. Trong một thời gian ngắn, "thuyết ký sinh L2" tràn lan khắp nơi, nhiều người nắm giữ ETH liên tục chê bai L2 là "kẻ phản bội".

Nhưng sự thật chưa chắc đã như vậy. Qua quan sát vòng đời năm năm của cộng đồng, luận điệu này hoàn toàn phản lại thực tế. L2 không phải là ma cà rồng hút máu, ngược lại, nó giống như là "tiền tuyến" giúp Ethereum mở rộng lãnh thổ — đây mới chính là mối quan hệ cộng sinh tinh tế nhất trong giới crypto.

Nói thẳng ra, nếu không có L2, Ethereum đã sớm bị chính phí Gas cao của mình làm chết. Nhớ năm 2023 chứ? Chỉ một giao dịch chuyển khoản nhỏ cũng tốn hàng chục đô la, nhà đầu tư nhỏ lẻ bị khuyên rút lui, các nhà phát triển cũng bắt đầu rời bỏ. Sau đó, nhờ hai lần nâng cấp Dencun và Fusaka, các giải pháp Layer2 trở nên phổ biến, phí giao dịch giảm còn khoảng 10% so với trước, hệ sinh thái mới sống dậy. Hiện tại, L2 xử lý phần lớn các giao dịch nhỏ tần suất cao, trông như đang chiếm lấy phần ăn của mạng chính, nhưng thực ra lại giúp mạng chính "dọn dẹp lưu lượng rác" — để Ethereum có thể tập trung vào các hoạt động giá trị cao như thanh toán lớn và tài sản xuyên chuỗi.

Có người sẽ nói "L2 kiếm nhiều, L1 kiếm ít, con trai vượt cha", logic này thực ra rất nông cạn. Nhìn từ góc độ khác: lợi nhuận của Taobao thường nhiều hơn cả các bộ phận trực thuộc của Tập đoàn Alibaba, nhưng chẳng ai nói Taobao đang làm rỗng túi Alibaba cả chứ? Bản chất của L2 chính là nâng cấp "mô hình bán lẻ" thành "mô hình bán sỉ" — lợi nhuận trên mỗi giao dịch có thể giảm, nhưng khối lượng giao dịch lại tăng gấp đôi. Hơn nữa, cùng với việc hệ sinh thái không ngừng đổi mới và tối ưu, mối quan hệ bổ sung này sẽ ngày càng sâu sắc hơn.